Doğum Lekeleri
- Yeni doğmuş bebeğin yüzünde bulunan, sivilceye benzeyen küçük beyaz yumru ya da kistlere denir.
- Kıl foliküllerinde oluşan yüzeysel deri kistleridir.
- Alında,burun ve yanaklarda 1 mm çapında beyaz şekilde görülürler.
- Birkaç hafta içinde kendiliklerinden düzelirler.
Miliaria (Ter Retansiyon Sendromu)
- Ter kanallarının mekanik tıkanması sonucu geçici , toplu iğne başı büyüklüğünde kabarcıklardır.
- Genellikle sıcak ve nemli çevre koşullarında oluşur.
- Daha çok kıvrım yerlerinde görülür.
- Çocuğu serin yerde tutmalı ve banyo uygulanmalıdır.
Zararsızdırlar ve tedavi ile kendiliğinden yok olurlar.
Yeni doğanın Toksik Eritemi (Erytema Neonatarum)
Belirtiler
Kırmızı
bir yüzey üzerinde kendini beyaz sivilceler ya da kabarcıklarla belli
eden bir döküntü. 5-6 mm çapında ortaları pire ısırığına benzer sarımsı
beyaz lezyonlardır.
Nedeni bilinmemektedir.
Özellikle doğumdan sonra ikinci günde görülürler. 1-2 haftada kendiliğinden kaybolur.
Normal
zamanında doğmuş bebeklerde takriben yüzde 50’si (premetüre bebeklerde
daha az) doğumdan 1 ila 3 gün sonra toksik eritem geliştirirler.
Genellikle yüzde , karın bölgesinde ve kol ve bacaklarda meydana gelir
ve pire ısırığını andırır.
Döküntüleri zararsızdır ve hiçbir tedavi gerektirmez , genellikle birkaç gün içinde geçer.
Yeni Doğan Aknesi (sivilce)
- Anneden geçen hormon etkisine bağlı, daha çok yanaklar, çene ve alında görülen bir akne vulgaris tablosudur.
- Daha çok erkek çocuklarda rastlanılır.
- Kısa sürede iyileşir. Genellikle tedavi gerektirmez.
-
Uzun süre devam eden vakalarda lokal tedavi uygulanabilir.
Kortikosteroid içeren deri merhemleri yeni doğanlarda kullanılmamalıdır.
Moğol Lekeleri (Mongol Lekeleri)
Yeni
doğanda mavi ile açık gri arasında çürüğü andıran kenarları belirgin
moğol lekeleri bebeğin poposunda veya sırtında bazen de bacaklarda ve
omuzlarda görülürler.
Siyah, doğulu veya hint kökenli 10 çocuktan 9’unda bu lekeler vardır.
Yanlış
tanımlanan bu lekeler , ataları Akdenizli olan bebeklerde de epeyi
yaygındır. Fakat sarı saçlı , mavi gözlü çocuklarda ender görülür.
Çoğu
doğumda görüldüğü ve ilk yıl içinde ortadan kalktığı halde bazen
sonrasında ve hatta erişkinlikte bile görülmeye devam eder.
SALMON LEKELERİ (Somon Renkli Leke , Nevüs Simplex, Leylek Isırığı, Maküler Hemanjiyoma)
Yeni doğmuş normal bebeklerin yüzde 30 ile 50’sinde görülen küçük , açık pembe ve düz beneklidir.
Daha
çok göz kapaklarında, alında , üst dudakta , kaşlar arasındaki alanda
ve boynun arka tarafında ortaya çıkan salmon lekeleri , ağlama
nöbetleri ve ısı değişikliği zamanlarında daha belirgin olur. Fakat en
çok ensede görülürler. Bu yüzden leylek ısırığı adını alırlar.
Nevüsler
genel anlamda kan damarları ve lenf damarlarından kökenini alan renkli,
leke şeklinde veya kabarık lezyonlardır. Kan damarlarının (kılcal
damarlar) toplanmasından meydana gelmiştirler.
Yaşamın ilk iki yılında gittikçe silikleşirler ve çocuk kendini zorladığı veya bağırdığı zamanlar dışında belirgin değillerdir.
Yüzdeki lezyonların % 95’ i tamamen ortadan kaybolduğundan bu doğum izleri estetik açısından daha az endişe doğururlar.
Fakat boynun arka tarafındakiler kalmaya devam eder, fakat bebeğin saçları uzadıkça görünmez olur.
Çilek Renkli Hemanjiyom
Çok yaygın olarak ,her on bebekten birinde hemanjiyom görülebilir.
Kızlarda daha çok rastlanır ; doğumda nadiren vardır. Daha çok iki aylık olana kadar ortaya çıkar.
İyi huylu (kanserojen olmayan) ve yeni oluşmuş kan damarlarının meydana getirdiği tümörlerdir.
Çilek
hemanjiyomu genellikle yüzde , saçlı kafa derisinde, sırtta ya da
göğüste oluşmakla birlikte vücudun her yerinde ortaya çıkabilir.
Karakteristik olarak kırmızı, çıkıntılı, keskin sınırlı yaralardır.
Yumuşak , çıkıntılı , çilek renginde doğum izi bir çil kadar küçük veya avuç içi kadar büyük olabilir.
Ceninin gelişimi sırasında dolaşım sisteminden kopan , olgunlaşmamış damar yapılarından oluşur.
Doğumda görünür olabilir veya yaşamın ilk haftalarında aniden ortaya çıkabilir.
Çilek
renkli doğu izleri bir miktar büyüyebilir fakat sonunda incimsi gri
renge dönüşürler ve 5-10 yaşlarında tamamen ortadan kaybolurlar.
Anne-babalar
çok belirginleşen izleri (özellikle de yüzdekileri ) tedaviyle gidermek
isterlerse de bu tip izlere büyümedikleri veya görme gibi işlevleri
etkilemediği sürece hiç müdahalede bulunmamak en iyisidir. Tedavi,
kendi kendine iyileşmesine izin verme yaklaşımından daha çok
komplikasyona yol açar.
Çoğu çilek hemanjiyomu hızla büyür belli
bir büyüklükte kalır ve daha sonra yok olur. Vakaların yüzde 60’ında
çocuk 5 yaşına geldikten sonra , yüzde 90-952inde ise 9 yaşına
girdiğinde hiçbir yara kalmaz. Bu doğum lekeleri olan çocukların
yaklaşık yüzde 10’unda , leke ortadan kalktıktan sonra deride hafif bir
kırışıklık ya da solgunluk kalır.
Doktorunuz birkaç tedavi önerebilir. En basit olanlar kompresyon ve masajdır ve bu izin ortadan kaybolmasını hızlandırır.
Çilek
rengi hemanjiyomları tedavi etmek için kortikosteroid tedavisi,
ameliyat, lazer tedavisi,kriyoterapi ve sertleştirici ajanların
uygulanması gerekebilir. Bir çok uzman bu doğum izlerinin % 0.1’inde
cerrahi müdahale gerektiğini düşünür.
Çilek hemanjiyom (zaman
içinde veya ameliyatla küçülür) nedbe veya kalıcı bir doku bıraktığında
plastik cerrahiyle durum düzeltilebilir .
Bazen çilek rengindeki
iz kendiliğinden ya da üstü kaşındığında ya da çarpıldığı için
kanayabilir. Basınç uygulaması kan akışını düzeltebilir.
Kavernöz Hemanjiyom
Çilek renkli hemanjiyomdan daha az yaygındır-her yüz bebekten yalnızca bir veya ikisinde görülür.
Genelde
çilek tipiyle beraber görülen bu durum daha büyük , olgunlaşmamış damar
elemanlarından oluşur ve derinin daha derin katmanlarını içerir. Mavi
veya maviye çalan kırmızı renkteki büyük kitle başlangıçta
çıkıntısızdır.
İlk 6 ayda hızla büyür ve sonraki ayda büyüme hızı yavaşlar.
12- 18 ay içinde küçülmeye başlar.
- beş yaşındayken %50 ‘si,
- yedi yaşındayken % 70’i ,
- dokuz yaşındayken % 90’ı
- on veya on iki yaşındayken % 95’i ortadan kalkar
ŞARAP LEKELERİ (Portwine lekesi , flamöz nevüz)
Genişlemiş, olgunlaşmış kılcal damarlardan meydana gelir , en çok yüzde rastlanır.
Lekelerin boyutu değişiktir; bazen vücut yüzeyinin yarısı etkilenebilir.
Mora
çalan bu doğum izleri vücudun herhangi bir yerinde ortaya çıkabilir.
Doğum sırasında çıkıntısız, düz pembe veya mora çalan lezyonlar
şeklinde görülürler.
Bu geçici bir bozukluktur.
Ender
olarak bu lezyonlar alttaki yumuşak doku veya kemiğin aşırı büyümesiyle
ilişkilidirler ve yüzde görüldüklerinde beyin gelişiminde anormalliğe
neden olurlar.
Yavaş yavaş renk değiştirirlerse de zaman içinde
çok fazla değişmezler ve kalıcı olarak kabul edilirler. Suya dayanıklı
kozmetik kremlerle kapatılabilirler ve 12 yaşına gelindiğinde lazer
tedavisi ile uzaklaştırılabilirler.
Laser tedavisi tercih edilmesine karşın , bu tedavi ergen ve yetişkinlerde daha başarılıdır.
Cafe au lait (sütlü kahve) lekeleri
Bu
çıkıntısız lekeler ten renginden (süt dolu kahve) açık kahveye (çok az
sütlü kahve) değişen renklerde olabilirler ve vücudun herhangi bir
yerinde görülebilirler. Yaygın sayılırlar.
Doğumda veya yaşamın ilk birkaç yılında belirgindirler ve ortadan kaybolmazlar.
Çocuğunuzda
çok sayıda sütlü kahve rengi lekeler varsa (altı veya daha fazla) bunu
doktorunuza danışın. Bazı hastalıklar ile beraber çok sayıda
görülebilirler.
Doğumsal Pigmentli Nevüsler
Bu benler açık kahveden siyaha kadar değişen renklerde ve tüylü olabilir.
Küçük
olanları daha yaygındır . Büyük olanları yani “Dev Pigmentli Nevüsler”
enderdir. Fakat sonradan habisleşme eğilimi taşırlar.
Büyük
benlerin ve şüpheli küçük benlerin kolayca alınabildikleri sürece
uzaklaştırılması önerilir ve uzaklaştırılamayanlar bunların tedavisine
alışkın olan bir doktor tarafından dikkatle izlenebilir.
Mayo Clinic
Kaynak : onlinesaglik